Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde A

'Verdubbelings- en halveringstijden'.

havo wiskunde A 9.2 Groeipercentages

Verdubbelings- en halveringstijden (5)

opgave 1

Een hoeveelheid neemt per dag met \(4{,}6\%\) toe.

4p

Bereken de verdubbelingstijd in 1 decimaal nauwkeurig.

VerdubbelingstijdVanPercentageMetGR
000q - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor is \(g_{\text{dag}} = {4{,}6 \over 100} + 1 = 1{,}046 \text{.}\)

1p

De verdubbelingstijd is dan de oplossing van de vergelijking \(1{,}046^{t} = 2 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 1{,}046^{x}\)
\(y_{2} = 2\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 15{,}412...\)

1p

Dus de verdubbelingstijd is \(15{,}4\) dagen.

1p

opgave 2

Een hoeveelheid neemt per seconde met \(5{,}1\%\) af.

4p

Bereken de halveringstijd in 1 decimaal nauwkeurig.

HalveringstijdVanPercentageMetGR
005q - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 1ms

De groeifactor is \(g_{\text{seconde}} = {-5{,}1 \over 100} + 1 = 0{,}949 \text{.}\)

1p

De halveringstijd is dan de oplossing van de vergelijking \(0{,}949^{t} = 0{,}5 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 0{,}949^{x}\)
\(y_{2} = 0{,}5\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 13{,}241...\)

1p

Dus de halveringstijd is \(13{,}2\) seconden.

1p

opgave 3

Een hoeveelheid verdubbelt elke \(17{,}7\) minuten.

3p

Bereken de procentuele toename per minuut.

PercentageVanVerdubbelingstijdMetGR
005r - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor per minuut is de oplossing van de vergelijking \(g^{17{,}7} = 2 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = x^{17{,}7}\)
\(y_{2} = 2\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 1{,}039...\)

1p

De procentuele toename is \((1{,}039... - 1) × 100\% = 4{,}0\%\) per minuut.

1p

opgave 4

Een hoeveelheid halveert elke \(15{,}7\) uur.

3p

Bereken de procentuele afname per uur.

PercentageVanHalveringstijdMetGR
005s - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 1ms

De groeifactor per uur is de oplossing van de vergelijking \(g^{15{,}7} = 0{,}5 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = x^{15{,}7}\)
\(y_{2} = 0{,}5\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 0{,}956...\)

1p

De procentuele toename is \((0{,}956... - 1) × 100\% = -4{,}3\%\) dus een procentuele afname van \(4{,}3\%\) per uur.

1p

opgave 5

Een hoeveelheid neemt per uur met \(3{,}9\%\) toe.

5p

Bereken hoe lang het duurt voordat de hoeveelheid met \(80\%\) is toegenomen.
Geef het antwoord in 1 decimaal nauwkeurig.

GroeitijdVanPercentageMetGR
005t - Verdubbelings- en halveringstijden - basis - 0ms

De groeifactor is \(g_{\text{uur}} = {3{,}9 \over 100} + 1 = 1{,}039 \text{.}\)

1p

Een toename van \(80\%\) komt overeen met een factor \({80 \over 100} + 1 = 1{,}8 \text{.}\)

1p

De gezochte tijd is dan de oplossing van de vergelijking \(1{,}039^{t} = 1{,}8 \text{.}\)

1p

Voer in
\(y_{1} = 1{,}039^{x}\)
\(y_{2} = 1{,}8\)
Optie 'snijpunt' geeft \(x = 15{,}363...\)

1p

Dus duurt het \(15{,}4\) uur voordat de hoeveelheid is toegenomen met \(80\% \text{.}\)

1p

"