Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde B

'Formule van een lijn opstellen'.

2 havo/vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(0, 7)\) en heeft \(\text{rc}_l=-9\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=-9\)

1p

Door \((0, 7)\) dus \(b=7\text{,}\) en dus \(l{:}\,y=-9x+7\)

1p

opgave 2

2040608010012020406080100120140160OtN

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 3ms - data pool: #120 (3ms) - dynamic variables

\(N=at+b\text{.}\)

1p

Door \((0, 60)\text{,}\) dus \(b=60\text{.}\)

1p

\(a={\text{verticaal} \over \text{horizontaal}}={60 \over 80}=\frac{3}{4}\text{.}\)

1p

\(N=\frac{3}{4}t+60\text{.}\)

1p

opgave 3

Anna gaat naar het zwembad. Entree kost €10, en elke glijbaanrit kost €2.

3p

Stel de formule op van de totale kosten \(K\) in euro als functie van het aantal glijbaanbezoeken \(s\text{.}\)

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms

De beginwaarde is \(b=10\text{.}\)

1p

De verandering is \(a=2\text{.}\)

1p

De gevraagde formule is dus \(K=2s+10\text{.}\)

1p

3 havo 1.1 De formule y=ax+b

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(0, 5)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y=6x+8\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=\text{rc}_m=6\)

1p

Door \((0, 5)\) dus \(b=5\text{,}\) en dus \(l{:}\,y=6x+5\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(6, 8)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y=5-2x\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=\text{rc}_m=-2\)

1p

\(\begin{rcases}y=-2x+b \\ \text{door }A(6, 8)\end{rcases}\begin{matrix}-2⋅6+b=8 \\ -12+b=8 \\ b=20\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=-2x+20\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(5, 8)\) en heeft \(\text{rc}_l=4\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=4\)

1p

\(\begin{rcases}y=4x+b \\ \text{door }A(5, 8)\end{rcases}\begin{matrix}4⋅5+b=8 \\ 20+b=8 \\ b=-12\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=4x-12\)

1p

havo wiskunde B 1.2 Een lijn door twee gegeven punten

Formule van een lijn opstellen (7)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(-1, -7)\) en \(B(7, 25)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={25--7 \over 7--1}=4\)

1p

\(\begin{rcases}y=4x+b \\ \text{door }A(-1, -7)\end{rcases}\begin{matrix}4⋅-1+b=-7 \\ -4+b=-7 \\ b=-3\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=4x-3\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x\text{.}\)
Voor \(x=-3\) is \(y=22\) en voor \(x=2\) is \(y=-3\text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x\text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

\(y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={-3-22 \over 2--3}=-5\)

1p

\(\begin{rcases}y=-5x+b \\ \text{door }A(-3, 22)\end{rcases}\begin{matrix}-5⋅-3+b=22 \\ 15+b=22 \\ b=7\end{matrix}\)

1p

Dus \(y=-5x+7\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(-9, -7)\) en \(B(4, -7)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenHorizontaal
0014 - Formule van een lijn opstellen - pro - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={-7--7 \over 4--9}={0 \over 13}=0\)

1p

\(\begin{rcases}y=b \\ \text{door }A(-9, -7)\end{rcases}\begin{matrix}b=-7\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=-7\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(8, 3)\) en \(B(8, 7)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenVerticaal
0015 - Formule van een lijn opstellen - pro - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={3-7 \over 8-8}={-4 \over 0}\)

1p

Delen door 0 is niet gedefinieerd, het is dus een verticale lijn.

1p

Dus een verticale lijn met vergelijking \(l{:}\,x=8\)

1p

opgave 5

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(8, 32)\) en door de oorsprong.

2p

Stel de formule van \(l\) op.

Evenredig (1)
0017 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Door de oorsprong betekent dat \(b=0\text{,}\) dus \(l{:}\,y=ax\)

1p

\(\begin{rcases}y=ax \\ \text{door }A(8, 32)\end{rcases}\begin{matrix}a⋅8=32 \\ a=4\end{matrix}\)
Dus \(y=4x\text{.}\)

1p

opgave 6

Gegeven is dat \(y\) evenredig is met \(x\text{.}\) Bij \(x=7\) hoort \(y=21\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(y\) op.

Evenredig (2)
008s - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Evenredig betekent \(y=ax\text{.}\)

1p

\(\begin{rcases}y=ax \\ \text{door }A(7, 21)\end{rcases}\begin{matrix}a⋅7=21 \\ a=3\end{matrix}\)
Dus \(y=3x\text{.}\)

1p

opgave 7

024681012-20246810121416tN

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(N=at+b\text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 27ms - dynamic variables

Rasterpunten \((2, 12)\) en \((10, 2)\) aflezen.

1p

\(N=at+b\) met \(a={\Delta N \over \Delta t}={2-12 \over 10-2}=-1{,}25\)

1p

\(\begin{rcases}N=-1{,}25t+b \\ \text{door }A(2, 12)\end{rcases}\begin{matrix}-1{,}25⋅2+b=12 \\ -2{,}5+b=12 \\ b=14{,}5\end{matrix}\)

1p

Dus \(N=-1{,}25t+14{,}5\)

1p

havo wiskunde B 6.4 Toepassingen van de afgeleide

Formule van een lijn opstellen (1)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(-1, -3)\) en staat loodrecht op de lijn \(k{:}\,y=-\frac{1}{3}x+4\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

LoodrechtMetPunt
00bg - Formule van een lijn opstellen - basis - 1ms

\(\begin{rcases}k\perp l\text{, dus }\text{rc}_k⋅\text{rc}_l=-1 \\ \text{rc}_k=-\frac{1}{3}\end{rcases}\text{rc}_l=3\)

1p

\(\begin{rcases}y=3x+b \\ \text{door }A(-1, -3)\end{rcases}\begin{matrix}-3=3⋅-1+b \\ -3=-3+b \\ b=0\end{matrix}\)
Dus \(l{:}\,y=3x\text{.}\)

1p

"