Getal & Ruimte (12e editie) - havo wiskunde B

'Oorspronkelijke en afgeleide functie'.

havo wiskunde B 2.4 Differentiëren

Oorspronkelijke en afgeleide functie (1)

opgave 1

2p

Wat is de definitie van de afgeleide functie \(f'(x) \text{?}\)

Definitie
00s6 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - basis - 0ms

De afgeleide functie \(f'(x)\) is de formule van de hellingsgrafiek van \(f(x)\) en geeft dus voor iedere waarde van \(x\) de richtingscoëfficiënt van de raaklijn in het punt \((x , f(x)) \text{.}\)

2p

havo wiskunde B 6.4 Toepassingen van de afgeleide

Oorspronkelijke en afgeleide functie (7)

opgave 1

Gegeven is de functie \(f(x) = (x^{2}+1) (x+5)+4 \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = -4\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

2p

Bereken exact de \(y \text{-}\)coördinaat van het punt \(A \text{.}\)

Oorspronkelijke (1)
00s7 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 0ms

\(f(-4) = (-4^{2}+1) (-4+5)+4 = 21\)

1p

Dus \(y_{A} = 21 \text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de functie \(f(x) = \frac{3}{(-4 x+7)^{3}}+3 x \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = 1\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

3p

Bereken exact de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A \text{.}\)

Afgeleide (1)
00s8 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 2ms

\(f(x) = \frac{3}{(-4 x+7)^{3}}+3 x\) geeft
\(f'(x) = \frac{36}{(-4 x+7)^{4}}+3\)

2p

\(\text{rc} = f'(1) = \frac{36}{(-4 \cdot 1+7)^{4}}+3 = {31 \over 9}\)

1p

opgave 3

Gegeven is de functie \(f(x) = \sqrt{-5 x+41}-4 x^{2} \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = 5\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

1p

a

Bereken exact de \(y \text{-}\)coördinaat van het punt \(A \text{.}\)

3p

b

Bereken exact de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A \text{.}\)

Combi (1)
00s9 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - eind - 1ms

a

\(f(5) = \sqrt{-5 \cdot 5+41}-4 \cdot 5^{2} = -96\)

1p

b

\(f(x) = \sqrt{-5 x+41}-4 x^{2}\) geeft
\(f'(x) = \frac{-5}{2 \sqrt{-5 x+41}}-8 x\)

2p

\(f'(5) = \frac{-5}{2 \sqrt{-5 \cdot 5+41}}+-8 \cdot 5 = {-325 \over 8}\)

1p

opgave 4

Gegeven is de functie \(f(x) = x^{3}+\frac{4}{x^{2}} \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = -3\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

2p

Bereken exact de coördinaten van het punt \(A \text{.}\)

Oorspronkelijke (2)
00sa - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 0ms

\(f(-3) = -3^{3}+\frac{4}{-3^{2}} = {-239 \over 9}\)

1p

Dus \(A (-3 , {-239 \over 9}) \text{.}\)

1p

opgave 5

Gegeven is de functie \(f(x) = -5+\sqrt{x+23} \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = 2\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

2p

Toon algebraïsch aan dat de \(y \text{-}\)coördinaat van het punt \(A\) gelijk is aan \(0 \text{.}\)

Oorspronkelijke (3)
00sb - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 0ms

\(f(2) = -5+\sqrt{2+23} = 0\)

1p

Dus geldt inderdaad \(y_{A} = 0 \text{.}\)

1p

opgave 6

Gegeven is de functie \(f(x) = (2 x+6)^{3}-4 x^{2} \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = -4\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

3p

Bereken exact de helling van de grafiek van \(f\) in het punt \(A \text{.}\)

Afgeleide (2)
00sc - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 13ms

\(f(x) = (2 x+6)^{3}-4 x^{2}\) geeft
\(f'(x) = 6 (2 x+6)^{2}-8 x\)

2p

\(\text{helling} = f'(-4) = 6 (2 \cdot -4+6)^{2}+-8 \cdot -4 = 56\)

1p

opgave 7

Gegeven is de functie \(f(x) = 4 x^{3}+(x^{2}+2) (x-5) \text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_{A} = -1\) ligt op de grafiek van \(f \text{.}\)

3p

Toon algebraïsch aan dat de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A\) gelijk is aan \(27 \text{.}\)

Afgeleide (3)
00sd - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 1ms

\(f(x) = 4 x^{3}+(x^{2}+2) (x-5)\) geeft
\(f'(x) = 15 x^{2}-10 x+2\)

2p

\(\text{rc} = f'(-1) = 15 \cdot -1^{2}+-10 \cdot -1+2 = 27\)

1p

"