Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde B

'Formule van een lijn opstellen'.

2 havo/vwo 3.2 De formule van een lijn opstellen

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(0, 8)\) en heeft \(\text{rc}_l=-7\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetBeginpunt
000y - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=-7\)

1p

Door \((0, 8)\) dus \(b=8\text{,}\) en dus \(l{:}\,y=-7x+8\)

1p

opgave 2

0102030405060-100-90-80-70-60-50-40-30-20-10010tN

4p

Stel de formule op van de lijn.

Grafiek (1)
00my - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 3ms - data pool: #120 (3ms) - dynamic variables

\(N=at+b\text{.}\)

1p

Door \((0, -60)\text{,}\) dus \(b=-60\text{.}\)

1p

\(a={\text{verticaal} \over \text{horizontaal}}={-30 \over 50}=-\frac{3}{5}\text{.}\)

1p

\(N=-\frac{3}{5}t-60\text{.}\)

1p

opgave 3

Het ijsblok van 20 cm smelt met een snelheid van 2 cm per kwartier.

3p

Stel de formule op van de hoogte van het ijsblok \(h\) in cm als functie van de tijd \(t\) in kwartieren.

Contextueel
00n9 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 2ms

De beginwaarde is \(b=20\text{.}\)

1p

De verandering is \(a=-2\text{.}\)

1p

De gevraagde formule is dus \(h=-2t+20\text{.}\)

1p

3 havo 1.1 De formule y=ax+b

Formule van een lijn opstellen (3)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(0, 8)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y=6x+9\text{.}\)

2p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetBeginpunt
000z - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=\text{rc}_m=6\)

1p

Door \((0, 8)\) dus \(b=8\text{,}\) en dus \(l{:}\,y=6x+8\)

1p

opgave 2

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(4, 9)\) en is evenwijdig met de lijn \(m{:}\,y=6-7x\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

EvenwijdigMetPunt
0010 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=\text{rc}_m=-7\)

1p

\(\begin{rcases}y=-7x+b \\ \text{door }A(4, 9)\end{rcases}\begin{matrix}-7⋅4+b=9 \\ -28+b=9 \\ b=37\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=-7x+37\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(6, 3)\) en heeft \(\text{rc}_l=2\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

GegevenRcMetPunt
0011 - Formule van een lijn opstellen - basis - 0ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a=\text{rc}_l=2\)

1p

\(\begin{rcases}y=2x+b \\ \text{door }A(6, 3)\end{rcases}\begin{matrix}2⋅6+b=3 \\ 12+b=3 \\ b=-9\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=2x-9\)

1p

havo wiskunde B 1.2 Een lijn door twee gegeven punten

Formule van een lijn opstellen (6)

opgave 1

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(-1, -9)\) en \(B(7, 23)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePunten (1)
0012 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={23--9 \over 7--1}=4\)

1p

\(\begin{rcases}y=4x+b \\ \text{door }A(-1, -9)\end{rcases}\begin{matrix}4⋅-1+b=-9 \\ -4+b=-9 \\ b=-5\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=4x-5\)

1p

opgave 2

\(y\) is een lineaire functie van \(x\text{.}\)
Voor \(x=-4\) is \(y=15\) en voor \(x=1\) is \(y=5\text{.}\)

3p

Druk \(y\) uit in \(x\text{.}\)

TweePunten (2)
0013 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms - dynamic variables

\(y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={5-15 \over 1--4}=-2\)

1p

\(\begin{rcases}y=-2x+b \\ \text{door }A(-4, 15)\end{rcases}\begin{matrix}-2⋅-4+b=15 \\ 8+b=15 \\ b=7\end{matrix}\)

1p

Dus \(y=-2x+7\)

1p

opgave 3

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(-7, 8)\) en \(B(-3, 8)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenHorizontaal
0014 - Formule van een lijn opstellen - pro - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={8-8 \over -3--7}={0 \over 4}=0\)

1p

\(\begin{rcases}y=b \\ \text{door }A(-7, 8)\end{rcases}\begin{matrix}b=8\end{matrix}\)

1p

Dus \(l{:}\,y=8\)

1p

opgave 4

De lijn \(l\) gaat door de punten \(A(-3, -3)\) en \(B(-3, 5)\text{.}\)

3p

Stel de formule van \(l\) op.

TweePuntenVerticaal
0015 - Formule van een lijn opstellen - pro - 1ms

\(l{:}\,y=ax+b\) met \(a={\Delta y \over \Delta x}={-3-5 \over -3--3}={-8 \over 0}\)

1p

Delen door 0 is niet gedefinieerd, het is dus een verticale lijn.

1p

Dus een verticale lijn met vergelijking \(l{:}\,x=-3\)

1p

opgave 5

De lijn \(l\) gaat door het punt \(A(7, 56)\) en door de oorsprong.

2p

Stel de formule van \(l\) op.

Evenredig (1)
0017 - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 0ms

Door de oorsprong betekent dat \(b=0\text{,}\) dus \(l{:}\,y=ax\)

1p

\(\begin{rcases}y=ax \\ \text{door }A(7, 56)\end{rcases}\begin{matrix}a⋅7=56 \\ a=8\end{matrix}\)
Dus \(y=8x\text{.}\)

1p

opgave 6

12345612345OqR

4p

Stel bij de grafiek de formule op in de vorm \(R=aq+b\text{.}\)

Grafiek (2)
008t - Formule van een lijn opstellen - gevorderd - 27ms - dynamic variables

Rasterpunten \((1, 4)\) en \((5, 1)\) aflezen.

1p

\(R=aq+b\) met \(a={\Delta R \over \Delta q}={1-4 \over 5-1}=-0{,}75\)

1p

\(\begin{rcases}R=-0{,}75q+b \\ \text{door }A(1, 4)\end{rcases}\begin{matrix}-0{,}75⋅1+b=4 \\ -0{,}75+b=4 \\ b=4{,}75\end{matrix}\)

1p

Dus \(R=-0{,}75q+4{,}75\)

1p

"