Getal & Ruimte (13e editie) - havo wiskunde B

'Formule van een parabool opstellen'.

havo wiskunde B	4.1 De formules y=a(x-p)²+q en y=a(x-d)(x-e)
Formule van een parabool opstellen (9)	opgave 1 De parabool \(p\) heeft top \((1 , -6)\) en gaat door het punt \(A (6 , 9) \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenTop (1) 005i - Formule van een parabool opstellen - basis - 37ms ○ De top is \((1 , -6) \text{,}\) dus \(y = a (x - 1)^{2} - 6 \text{.}\) 1p ○ Door \(A (6 , 9)\) dus \(a ⋅ (6 - 1)^{2} - 6 = 9\) 1p ○ Dus \(a = \frac{3}{5}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{5} (x - 1)^{2} - 6 \text{.}\) 1p opgave 2 De parabool \(p\) heeft top \((-4 , 6)\) en gaat door het punt \(A (0 , 4) \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenTop (2) 005j - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms ○ De top is \((-4 , 6) \text{,}\) dus \(y = a (x + 4)^{2} + 6 \text{.}\) 1p ○ Door \(A (0 , 4)\) dus \(a ⋅ (0 + 4)^{2} + 6 = 4\) 1p ○ Dus \(a = -\frac{1}{8}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{8} (x + 4)^{2} + 6 \text{.}\) 1p opgave 3 De parabool \(p\) heeft top \((6 , -5)\) en gaat door het punt \(A (4 , -3) \text{.}\) 4p Stel de formule van \(p\) op. Geef het antwoord in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\) GegevenTop (4) 005k - Formule van een parabool opstellen - basis - 2ms ○ De top is \((6 , -5) \text{,}\) dus \(y = a (x - 6)^{2} - 5 \text{.}\) 1p ○ Door \(A (4 , -3)\) dus \(a ⋅ (4 - 6)^{2} - 5 = -3\) 1p ○ Dus \(a = \frac{1}{2}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{1}{2} (x - 6)^{2} - 5 \text{.}\) 1p ○ Haakjes wegwerken geeft \(p \text{:}\) \(y = \frac{1}{2} x^{2} - 6 x + 13 \text{.}\) 1p opgave 4 De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-3 , 0)\) en \((2 , 0)\) en gaat door het punt \(A (-6 , -6) \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenNulpunten (1) 005l - Formule van een parabool opstellen - basis - 11ms ○ De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-3 , 0)\) en \((2 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 3) (x - 2) \text{.}\) 1p ○ Door \(A (-6 , -6) \text{,}\) dus \(-6 = a (-6 + 3) (-6 - 2) \text{.}\) 1p ○ Dus \(a = -\frac{1}{4}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{4} (x + 3) (x - 2) \text{.}\) 1p opgave 5 De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-9 , 0)\) en \((4 , 0)\) en snijdt de \(y \text{-}\)as in het punt \(A\) met \(y_{A} = 8 \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenNulpunten (2) 005m - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms ○ De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-9 , 0)\) en \((4 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 9) (x - 4) \text{.}\) 1p ○ Door \(A (0 , 8) \text{,}\) dus \(8 = a (0 + 9) (0 - 4) \text{.}\) 1p ○ Dus \(a = -\frac{2}{9}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{2}{9} (x + 9) (x - 4) \text{.}\) 1p opgave 6 De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-2 , 0)\) en \((6 , 0)\) en gaat door het punt \(A (4 , -9) \text{.}\) 4p Stel de formule van \(p\) op. Geef het antwoord in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\) GegevenNulpunten (4) 005n - Formule van een parabool opstellen - basis - 2ms ○ De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-2 , 0)\) en \((6 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 2) (x - 6) \text{.}\) 1p ○ Door \(A (4 , -9) \text{,}\) dus \(-9 = a (4 + 2) (4 - 6) \text{.}\) 1p ○ Dus \(a = \frac{3}{4}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{4} (x + 2) (x - 6) \text{.}\) 1p ○ Haakjes wegwerken geeft \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{4} x^{2} - 3 x - 9 \text{.}\) 1p opgave 7 De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((0 , 0)\) en \((1 , 0)\) en gaat door het punt \(A (6 , -6) \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenNulpunten (3) 005o - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms ○ De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((0 , 0)\) en \((1 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 0) (x - 1) \text{.}\) 1p ○ Door \(A (6 , -6) \text{,}\) dus \(-6 = a (6 + 0) (6 - 1) \text{.}\) 1p ○ Dus \(a = -\frac{1}{5}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{5} x (x - 1) \text{.}\) 1p opgave 8 De parabool \(p\) heeft top \((0 , 5)\) en gaat door het punt \(A (-3 , -2) \text{.}\) 3p Stel de formule van \(p\) op. GegevenTop (3) 005p - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms ○ De top is \((0 , 5) \text{,}\) dus \(y = a (x + 0)^{2} + 5 \text{.}\) 1p ○ Door \(A (-3 , -2)\) dus \(a ⋅ (-3 + 0)^{2} + 5 = -2\) 1p ○ Dus \(a = -\frac{7}{9}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{7}{9} x^{2} + 5 \text{.}\) 1p opgave 9 Zie de onderstaande figuur. 4p a Stel van parabool \(p_{1}\) de formule op in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\) 4p b Stel van parabool \(p_{2}\) de formule op in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\) Grafiek 00o8 - Formule van een parabool opstellen - basis - 104ms - data pool: #919 (103ms) a De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-5 , 0)\) en \((-3 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 5) (x + 3) \text{.}\) 1p ○ Door \((-7 , -6) \text{,}\) dus \(a (-7 + 5) (-7 + 3) = -6 \text{.}\) 1p ○ \(8 a = -6\) geeft \(a = -\frac{3}{4} \text{.}\) 1p ○ Haakjes wegwerken geeft \(p_{1} \text{:}\) \(y = -\frac{3}{4} (x + 5) (x + 3)\) \(\text{} = -\frac{3}{4} (x^{2} + 8 x + 15)\) \(\text{} = -\frac{3}{4} x^{2} - 6 x - 11\frac{1}{4} \text{.}\) 1p b De top is \((2 , -5) \text{,}\) dus \(y = a (x - 2)^{2} - 5 \text{.}\) 1p ○ Door \((5 , 1)\) dus \(a (5 - 2)^{2} - 5 = 1\) 1p ○ \(9 a = 6\) geeft \(a = \frac{2}{3} \text{.}\) 1p ○ Haakjes wegwerken geeft \(p_{2} \text{:}\) \(y = \frac{2}{3} (x - 2)^{2} - 5\) \(\text{} = \frac{2}{3} (x^{2} - 4 x + 4) - 5\) \(\text{} = \frac{2}{3} x^{2} - 2\frac{2}{3} x + 2\frac{2}{3} - 5\) \(\text{} = \frac{2}{3} x^{2} - 2\frac{2}{3} x - 2\frac{1}{3} \text{.}\) 1p

havo wiskunde B

4.1 De formules y=a(x-p)²+q en y=a(x-d)(x-e)

Formule van een parabool opstellen (9)

opgave 1

De parabool \(p\) heeft top \((1 , -6)\) en gaat door het punt \(A (6 , 9) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenTop (1)

005i - Formule van een parabool opstellen - basis - 37ms

○

De top is \((1 , -6) \text{,}\) dus \(y = a (x - 1)^{2} - 6 \text{.}\)

○

Door \(A (6 , 9)\) dus \(a ⋅ (6 - 1)^{2} - 6 = 9\)

○

Dus \(a = \frac{3}{5}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{5} (x - 1)^{2} - 6 \text{.}\)

opgave 2

De parabool \(p\) heeft top \((-4 , 6)\) en gaat door het punt \(A (0 , 4) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenTop (2)

005j - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms

○

De top is \((-4 , 6) \text{,}\) dus \(y = a (x + 4)^{2} + 6 \text{.}\)

○

Door \(A (0 , 4)\) dus \(a ⋅ (0 + 4)^{2} + 6 = 4\)

○

Dus \(a = -\frac{1}{8}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{8} (x + 4)^{2} + 6 \text{.}\)

opgave 3

De parabool \(p\) heeft top \((6 , -5)\) en gaat door het punt \(A (4 , -3) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op. Geef het antwoord in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\)

GegevenTop (4)

005k - Formule van een parabool opstellen - basis - 2ms

○

De top is \((6 , -5) \text{,}\) dus \(y = a (x - 6)^{2} - 5 \text{.}\)

○

Door \(A (4 , -3)\) dus \(a ⋅ (4 - 6)^{2} - 5 = -3\)

○

Dus \(a = \frac{1}{2}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{1}{2} (x - 6)^{2} - 5 \text{.}\)

○

Haakjes wegwerken geeft \(p \text{:}\) \(y = \frac{1}{2} x^{2} - 6 x + 13 \text{.}\)

opgave 4

De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-3 , 0)\) en \((2 , 0)\) en gaat door het punt \(A (-6 , -6) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenNulpunten (1)

005l - Formule van een parabool opstellen - basis - 11ms

○

De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-3 , 0)\) en \((2 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 3) (x - 2) \text{.}\)

○

Door \(A (-6 , -6) \text{,}\) dus \(-6 = a (-6 + 3) (-6 - 2) \text{.}\)

○

Dus \(a = -\frac{1}{4}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{4} (x + 3) (x - 2) \text{.}\)

opgave 5

De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-9 , 0)\) en \((4 , 0)\) en snijdt de \(y \text{-}\)as in het punt \(A\) met \(y_{A} = 8 \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenNulpunten (2)

005m - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms

○

De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-9 , 0)\) en \((4 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 9) (x - 4) \text{.}\)

○

Door \(A (0 , 8) \text{,}\) dus \(8 = a (0 + 9) (0 - 4) \text{.}\)

○

Dus \(a = -\frac{2}{9}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{2}{9} (x + 9) (x - 4) \text{.}\)

opgave 6

De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((-2 , 0)\) en \((6 , 0)\) en gaat door het punt \(A (4 , -9) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op. Geef het antwoord in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\)

GegevenNulpunten (4)

005n - Formule van een parabool opstellen - basis - 2ms

○

De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-2 , 0)\) en \((6 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 2) (x - 6) \text{.}\)

○

Door \(A (4 , -9) \text{,}\) dus \(-9 = a (4 + 2) (4 - 6) \text{.}\)

○

Dus \(a = \frac{3}{4}\) en \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{4} (x + 2) (x - 6) \text{.}\)

○

Haakjes wegwerken geeft \(p \text{:}\) \(y = \frac{3}{4} x^{2} - 3 x - 9 \text{.}\)

opgave 7

De parabool \(p\) snijdt de \(x \text{-}\)as in de punten \((0 , 0)\) en \((1 , 0)\) en gaat door het punt \(A (6 , -6) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenNulpunten (3)

005o - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms

○

De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((0 , 0)\) en \((1 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 0) (x - 1) \text{.}\)

○

Door \(A (6 , -6) \text{,}\) dus \(-6 = a (6 + 0) (6 - 1) \text{.}\)

○

Dus \(a = -\frac{1}{5}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{1}{5} x (x - 1) \text{.}\)

opgave 8

De parabool \(p\) heeft top \((0 , 5)\) en gaat door het punt \(A (-3 , -2) \text{.}\)

Stel de formule van \(p\) op.

GegevenTop (3)

005p - Formule van een parabool opstellen - basis - 1ms

○

De top is \((0 , 5) \text{,}\) dus \(y = a (x + 0)^{2} + 5 \text{.}\)

○

Door \(A (-3 , -2)\) dus \(a ⋅ (-3 + 0)^{2} + 5 = -2\)

○

Dus \(a = -\frac{7}{9}\) en \(p \text{:}\) \(y = -\frac{7}{9} x^{2} + 5 \text{.}\)

opgave 9

Zie de onderstaande figuur.

Stel van parabool \(p_{1}\) de formule op in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\)

Stel van parabool \(p_{2}\) de formule op in de vorm \(y = a x^{2} + b x + c \text{.}\)

Grafiek

00o8 - Formule van een parabool opstellen - basis - 104ms - data pool: #919 (103ms)

De snijpunten met de \(x \text{-}\)as zijn \((-5 , 0)\) en \((-3 , 0) \text{,}\) dus \(y = a (x + 5) (x + 3) \text{.}\)

○

Door \((-7 , -6) \text{,}\) dus \(a (-7 + 5) (-7 + 3) = -6 \text{.}\)

○

\(8 a = -6\) geeft \(a = -\frac{3}{4} \text{.}\)

○

Haakjes wegwerken geeft
\(p_{1} \text{:}\) \(y = -\frac{3}{4} (x + 5) (x + 3)\)
\(\text{} = -\frac{3}{4} (x^{2} + 8 x + 15)\)
\(\text{} = -\frac{3}{4} x^{2} - 6 x - 11\frac{1}{4} \text{.}\)

De top is \((2 , -5) \text{,}\) dus \(y = a (x - 2)^{2} - 5 \text{.}\)

○

Door \((5 , 1)\) dus \(a (5 - 2)^{2} - 5 = 1\)

○

\(9 a = 6\) geeft \(a = \frac{2}{3} \text{.}\)

○

Haakjes wegwerken geeft
\(p_{2} \text{:}\) \(y = \frac{2}{3} (x - 2)^{2} - 5\)
\(\text{} = \frac{2}{3} (x^{2} - 4 x + 4) - 5\)
\(\text{} = \frac{2}{3} x^{2} - 2\frac{2}{3} x + 2\frac{2}{3} - 5\)
\(\text{} = \frac{2}{3} x^{2} - 2\frac{2}{3} x - 2\frac{1}{3} \text{.}\)