Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde B

'Gebroken vergelijkingen'.

3 vwo 5.4 Gebroken vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (3)

opgave 1

Los exact op.

3p

a

\(\frac{q-7}{q+6}=-5\frac{1}{2}\)

LineairIsBreuk (2)
0065 - Gebroken vergelijkingen - basis - 2ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen (met \(-5\frac{1}{2}=-\frac{11}{2}\text{)}\) geeft \(2(q-7)=-11(q+6)\text{.}\)

1p

\(2q-14=-11q-66\) geeft \(q=-4\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

3p

b

\(\frac{x}{x+3}=\frac{2}{5}\)

LineairIsBreuk (1)
0066 - Gebroken vergelijkingen - basis - 7ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(5x=2(x+3)\text{.}\)

1p

\(5x=2x+6\) geeft \(x=2\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

4p

c

\(\frac{t+6}{t-8}-1=-7\)

LineairIsGeheelNaOptellen
0067 - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Aan beide kanten \(1\) optellen geeft \(\frac{t+6}{t-8}=-6=\frac{-6}{1}\text{.}\)

1p

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(t+6=-6(t-8)\text{.}\)

1p

\(t+6=-6t+48\) geeft \(t=6\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

vwo wiskunde B 4.3 Regels voor het oplossen van vergelijkingen

Gebroken vergelijkingen (8)

opgave 1

Los exact op.

4p

a

\(\frac{t+12}{t+4}=\frac{8}{t}\)

LineairIsLineair (1)
005y - Gebroken vergelijkingen - basis - 5ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(t(t+12)=8(t+4)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(t^2+4t-32=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((t-4)(t+8)=0\)
dus \(t=4∨t=-8\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

3p

b

\(\frac{x^2+x-20}{x^2-16}=0\)

KwadratischIsNul
0068 - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

\({A \over B}=0\) geeft \(A=0\) dus \(x^2+x-20=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-4)(x+5)=0\) dus \(x=4∨x=-5\text{.}\)

1p

\(x=-5\) voldoet, \(x=4\) voldoet niet.

1p

3p

c

\(\frac{t^2-5t-36}{t+4}=2\)

KwadratischIsGeheel
0069 - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Kruislings vermenigvuldigen geeft \(t^2-5t-36=2(t+4)\) ofwel \(t^2-7t-44=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((t+4)(t-11)=0\) dus \(t=-4∨t=11\text{.}\)

1p

\(t=11\) voldoet, \(t=-4\) voldoet niet.

1p

4p

d

\(\frac{x-4}{x+1}=\frac{x+3}{x+2}\)

LineairIsLineair (2)
006b - Gebroken vergelijkingen - basis - 520ms - dynamic variables

d

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((x-4)(x+2)=(x+1)(x+3)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(x^2-2x-8=x^2+4x+3\) en dus \(-6x-11=0\text{.}\)

1p

Balansmethode geeft \(x=-1\frac{5}{6}\text{.}\)

1p

De oplossing voldoet.

1p

opgave 2

Los exact op.

4p

a

\(\frac{3x+4}{x-1}=\frac{x+4}{x+5}\)

LineairIsLineair (3)
006c - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

a

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((3x+4)(x+5)=(x-1)(x+4)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(3x^2+19x+20=x^2+3x-4\) en dus \(2x^2+16x+24=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x+6)(x+2)=0\)
dus \(x=-6∨x=-2\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

4p

b

\(\frac{5x-5}{x+4}=\frac{x-1}{x+1}\)

LineairIsLineair (4)
006d - Gebroken vergelijkingen - basis - 0ms - dynamic variables

b

Kruislings vermenigvuldigen geeft \((5x-5)(x+1)=(x+4)(x-1)\text{.}\)

1p

Haakjes uitwerken geeft \(5x^2-5=x^2+3x-4\) en dus \(4x^2-3x-1=0\text{.}\)

1p

De discriminant is \(D=(-3)^2-4⋅4⋅-1=25\text{,}\) dus de \(a\kern{-.8pt}b\kern{-.8pt}c\text{-}\)formule geeft \(x=-\frac{1}{4}∨x=1\text{.}\)

1p

Beide oplossingen voldoen.

1p

4p

c

\(\frac{x^2-11x}{x-4}=\frac{-6x-4}{x-4}\)

GelijkeNoemers
006k - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

c

Gelijke noemers, dan ook de tellers gelijk maken geeft \(x^2-11x=-6x-4\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2-5x+4=0\text{.}\)

1p

Som-productmethode geeft \((x-4)(x-1)=0\) dus \(x=4∨x=1\text{.}\)

1p

\(x=4\) voldoet niet, \(x=1\) voldoet.

1p

4p

d

\(\frac{x+8}{x^2+10x}=\frac{x+8}{2x-15}\)

GelijkeTellers
006l - Gebroken vergelijkingen - basis - 1ms - dynamic variables

d

Gelijke tellers, dan ook de noemers gelijk maken geeft \(x^2+10x=2x-15\text{.}\)

1p

Het rechterlid \(0\) maken geeft \(x^2+8x+15=0\text{.}\)
Som-productmethode geeft \((x+3)(x+5)=0\) dus \(x=-3∨x=-5\text{.}\)

1p

Maar er is ook een oplossing wanneer de teller \(0\) is, dus wanneer \(x+8=0\text{.}\) Dit geeft \(x=-8\text{.}\)

1p

Alle 3 oplossingen voldoen.

1p

"