Getal & Ruimte (13e editie) - vwo wiskunde B

'Oorspronkelijke en afgeleide functie'.

vwo wiskunde B 2.4 De productregel en de quotiëntregel

Oorspronkelijke en afgeleide functie (1)

opgave 1

2p

Wat is de definitie van de afgeleide functie \(f'(x)\text{?}\)

Definitie
00s6 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - basis - 0ms

De afgeleide functie \(f'(x)\) is de formule van de hellingsgrafiek van \(f(x)\) en geeft dus voor iedere waarde van \(x\) de richtingscoëfficiënt van de raaklijn in het punt \((x, f(x))\text{.}\)

2p

vwo wiskunde B 6.4 Raaklijnen, toppen, rakende en loodrecht snijdende grafieken

Oorspronkelijke en afgeleide functie (7)

opgave 1

Gegeven is de functie \(f(x)=5x^2+{2 \over (-2x-9)^3}\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=-5\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

2p

Bereken exact de \(y\text{-}\)coördinaat van het punt \(A\text{.}\)

Oorspronkelijke (1)
00s7 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 22ms

\(f(-5)=5⋅(-5)^2+{2 \over (-2⋅-5-9)^3}=127\)

1p

Dus \(y_A=127\text{.}\)

1p

opgave 2

Gegeven is de functie \(f(x)={-3 \over x^2}+4x^3\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=2\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

3p

Bereken exact de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A\text{.}\)

Afgeleide (1)
00s8 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 1ms

\(f(x)={-3 \over x^2}+4x^3\) geeft
\(f'(x)={6 \over x^3}+12x^2\)

2p

\(\text{rc}=f'(2)={6 \over 2^3}+12⋅2^2=48\frac{3}{4}\)

1p

opgave 3

Gegeven is de functie \(f(x)=(-3x+11)^4+3x\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=4\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

1p

a

Bereken exact de \(y\text{-}\)coördinaat van het punt \(A\text{.}\)

3p

b

Bereken exact de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A\text{.}\)

Combi (1)
00s9 - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - eind - 1ms

a

\(f(4)=(-3⋅4+11)^4+3⋅4=13\)

1p

b

\(f(x)=(-3x+11)^4+3x\) geeft
\(f'(x)=-12(-3x+11)^3+3\)

2p

\(f'(4)=-12(-3⋅4+11)^3+3=15\)

1p

opgave 4

Gegeven is de functie \(f(x)=\sqrt{6x+19}-3\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=-3\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

2p

Bereken exact de coördinaten van het punt \(A\text{.}\)

Oorspronkelijke (2)
00sa - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 3ms

\(f(-3)=\sqrt{6⋅-3+19}-3=-2\)

1p

Dus \(A(-3, -2)\text{.}\)

1p

opgave 5

Gegeven is de functie \(f(x)=1+(x^2+2)(x+4)\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=1\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

2p

Toon algebraïsch aan dat de \(y\text{-}\)coördinaat van het punt \(A\) gelijk is aan \(16\text{.}\)

Oorspronkelijke (3)
00sb - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 1ms

\(f(1)=1+(1^2+2)(1+4)=16\)

1p

Dus geldt inderdaad \(y_A=16\text{.}\)

1p

opgave 6

Gegeven is de functie \(f(x)=\sqrt{x+14}+3x^2\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=-5\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

3p

Bereken exact de helling van de grafiek van \(f\) in het punt \(A\text{.}\)

Afgeleide (2)
00sc - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 1ms

\(f(x)=\sqrt{x+14}+3x^2\) geeft
\(f'(x)={1 \over 2\sqrt{x+14}}+6x\)

2p

\(\text{helling}=f'(-5)={1 \over 2\sqrt{-5+14}}+6⋅-5=-29\frac{5}{6}\)

1p

opgave 7

Gegeven is de functie \(f(x)={-5 \over x}+5x^3\text{.}\) Het punt \(A\) met \(x_A=4\) ligt op de grafiek van \(f\text{.}\)

3p

Toon algebraïsch aan dat de richtingscoëfficiënt van de raaklijn aan \(f\) in het punt \(A\) gelijk is aan \(240\frac{5}{16}\text{.}\)

Afgeleide (3)
00sd - Oorspronkelijke en afgeleide functie - basis - midden - 2ms

\(f(x)={-5 \over x}+5x^3\) geeft
\(f'(x)={5 \over x^2}+15x^2\)

2p

\(\text{rc}=f'(4)={5 \over 4^2}+15⋅4^2=240\frac{5}{16}\)

1p

"